Erken Yaşta Madde Kullanımı Beyin Gelişimini Olumsuz Etkileyebilir

Lokman Hekim Üniversitesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Zehra Arıkan, "Bağımlılıkla mücadelede ailelerin doğru bilgilendirilmesi ve desteklenmesi, tedavi başarısını artıran önemli unsurlardan biri" dedi.

Lokman Hekim Üniversitesi Ruh Sağlığı ve Hastalıkları Anabilim Dalı Başkanı Prof. Dr. Zehra Arıkan, erken yaşta başlayan madde kullanımının kalıcı beyin hasarlarına ve bilişsel işlevlerde bozulmalara yol açabileceğini ifade etti.

Üniversiteden yapılan açıklamada görüşlerine yer verilen Arıkan, alkol ve madde kullanımına bağlı bağımlılıkların yanı sıra davranışsal bağımlılıkların da son yıllarda artış gösterdiğine dikkati çekti.

Geçmişte bağımlılığın ahlaki bir zayıflık ya da irade eksikliği olarak değerlendirildiğini aktaran Arıkan, günümüzde ise bağımlılığın bir beyin hastalığı ve halk sağlığı sorunu olarak kabul edildiğini vurguladı.

Bağımlılığın, bireyin ihtiyaçlarına göre ilaç tedavisi, psikososyal destek ve çeşitli terapi yöntemlerini içeren kapsamlı bir tedavi süreci gerektirdiğini belirten Arıkan, 'Bağımlılık tedavisi kişiye özgü planlanır. Hastanın yaşam koşulları ve kişilik özelliklerine göre şekillenen bu süreç, uzun soluklu bir takip gerektirir.' ifadelerini kullandı.

Tedavinin yaşam boyu devam eden bir süreç olduğuna işaret eden Arıkan, hastaların tedavi programlarında kaldıkları sürece önemli ölçüde fayda gördüklerini belirtti.

Türkiye'de bağımlılık alanında yapılan araştırmalara değinen Arıkan, 2011 ve 2017 yıllarında gerçekleştirilen çalışmalarda genel bağımlılık oranının yüzde 2,5'ten 3,1'e, alkol bağımlılığı oranının ise yüzde 1,9'dan 3,8'e çıktığını aktardı.

– Bağımlılık yaşı düşüyor

Arıkan, Lokman Hekim Üniversitesi bünyesinde faaliyet gösteren Özgür Köy Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi'nde tedavi gören hastaların yaş ortalamasının giderek düştüğünü ve bazı vakalarda bağımlılık yaşının 13'e kadar indiğini kaydetti.

Erken yaşlarda başlayan bağımlılığın beyin gelişimi üzerinde ciddi etkiler oluşturduğunu vurgulayan Arıkan, 'Bağımlılığın etkilediği beyin bölgeleri yaklaşık 25 yaşına kadar gelişimini sürdürüyor. Bu nedenle erken yaşta madde kullanımı, kalıcı beyin hasarlarına ve bilişsel işlevlerde bozulmalara yol açabiliyor.' değerlendirmesinde bulundu.

Arıkan, bağımlılığın yalnızca beyni değil, tüm vücudu etkileyen bir hastalık olduğunu, uzun süreli madde kullanımının ruhsal rahatsızlıkların yanı sıra karaciğer ve pankreas yetmezliği gibi ciddi sağlık sorunlarına yol açabileceğini bildirdi.

Özgür Köy Tedavi ve Rehabilitasyon Merkezi'nin bağımlılıkla mücadelede önemli bir rol üstlendiğini ifade eden Arıkan, şunları kaydetti:

"Bazı hastalar bir yıla kadar yatılı tedavi görüyor, bazı hastalar ise yakın takip programlarıyla rehabilitasyon sürecine dahil ediliyor. Bağımlılık tedavisinde uzun süreli izlem, kritik. Rehabilitasyon çalışmaları yalnızca hastaları değil ailelerini de kapsıyor. Ailelerle düzenli toplantılar gerçekleştiriyoruz. Bağımlılıkla mücadelede ailelerin doğru bilgilendirilmesi ve desteklenmesi, tedavi başarısını artıran önemli unsurlardan biri."