Kalp ritim bozukluklarında kateter ablasyonu, kalp dokusunda ritim bozukluğuna neden olan alanı kateter ucu aracılığıyla oluşturulan ısı veya soğutma etkisiyle etkisiz hâle getirmeyi amaçlayan bir tedavi yöntemidir. Uygunluk ve uygulanacak yöntem; ritim bozukluğunun türü, yapılan değerlendirmeler, önceki tedaviler ve kişinin genel sağlık durumu dikkate alınarak belirlenir.
Normal kalp ritmini başlatan elektriksel uyarı, kalbin sağ kulakçığında bulunan doğal ritim merkezinden çıkar ve kalp içinde belirli yolları izler. Uyarının başka bir bölgeden başlaması veya kalp içinde kısa devreye benzeyen bir döngüye girmesi, kalbin hızlı ya da düzensiz atmasına neden olabilir.
Kalp ritim bozukluklarında kateter ablasyonu, kalpte ritim bozukluğuna yol açan elektriksel sinyallerin çıktığı bölgeyi veya izlediği anormal yolu etkisiz hâle getirmeyi amaçlayan bir tedavi yöntemidir. Elektrofizyolojik çalışma için kateterler çoğunlukla kasık bölgesindeki uygun bir damara yerleştirilir ve damar içinde ilerletilerek kalbe ulaştırılır. Çalışma sırasında bu kateterlerle kalbin farklı bölgelerindeki elektriksel sinyaller kaydedilir ve ritim bozukluğunun nereden kaynaklandığı veya hangi yolu izlediği belirlenir. Ardından kateterin ucu hedeflenen bölgeye yerleştirilir; radyofrekans ablasyonda uçtaki elektrot aracılığıyla doku kontrollü biçimde ısıtılır, kriyoablasyonda ise kateter ucu soğutularak hedef doku dondurulur. Böylece bu alanın anormal elektriksel sinyal üretmesi ya da iletmesi durdurularak ritim bozukluğunun tedavi edilmesi amaçlanır.
Her çarpıntı ablasyon gerektirmez. Çarpıntının kalp ritim bozukluğundan kaynaklanıp kaynaklanmadığı ve hangi tedavinin uygun olduğu; muayene, elektrokardiyografi (EKG), ritim kayıtları ve gerekli görülen diğer incelemeler birlikte değerlendirilerek belirlenir.
[lh_terim baslik=”Kateter ve Elektrofizyolojik Çalışma” aciklama=”Kateter: Damar yoluyla kalbe ulaştırılan ince ve esnek bir tüptür. Elektrofizyolojik çalışma sırasında kalbin elektriksel sinyallerini kaydetmek, ablasyon sırasında ise hedeflenen bölgeye tedavi uygulamak için kullanılır. Elektrofizyolojik çalışma: Kateterlerle kalbin elektriksel sinyallerinin kaydedildiği; ritim bozukluğunun nereden başladığını ve kalpte hangi yolu izlediğini belirlemeye yardımcı olan tanı işlemidir.”]
Elektrofizyolojik çalışma (EFÇ), ritim bozukluğunun kalpte nereden kaynaklandığını veya hangi yolu izlediğini belirlemeye yardımcı olan tanı işlemi; ablasyon ise EFÇ ile belirlenen kaynağı ya da anormal iletim yolunu etkisiz hâle getirmeyi amaçlayan tedavi işlemidir. Uygun hastalarda iki işlem aynı seansta gerçekleştirilebilir; ancak EFÇ yapılması mutlaka ablasyon uygulanacağı anlamına gelmez. Bulgulara göre ablasyona geçilebilir, işlem yalnızca EFÇ ile tamamlanabilir veya farklı bir tedavi planlanabilir.
Kateter ablasyonu, kalbin farklı bölgelerinden kaynaklanan çeşitli ritim bozukluklarında değerlendirilebilir:
Bu ritim bozukluklarının her birinde işlemin amacı, uygulanma biçimi, beklenen yararı ve tekrar olasılığı aynı değildir. Örneğin atriyal fibrilasyonda uygulanan yaklaşım ile kalpte ek bir iletim yolunun neden olduğu taşikardide uygulanan yaklaşım farklıdır. Bu nedenle ablasyon kararı yalnızca “çarpıntı” şikâyetine göre değil, ritim bozukluğunun EKG veya ritim kaydıyla tanımlanmasının ardından verilir.
Ablasyon, ritim bozukluğunun türüne bağlı olarak ilk tedavi seçeneklerinden biri olabilir veya ilaç tedavisinden sonra gündeme gelebilir. Aşağıdaki durumlarda kateter ablasyonu değerlendirilebilir:
Bu durumların bulunması tek başına ablasyon yapılacağı anlamına gelmez. Beklenen yarar; ritim bozukluğunun kalpteki yeri, eşlik eden kalp hastalıkları, daha önce uygulanan tedaviler ve işlemin olası riskleriyle birlikte değerlendirilir.
İşlem öncesinde hekim, ritim bozukluğunun türünü belirlemek ve kalbin yapısal durumunu incelemek için gerekli muayene ve tetkikleri planlar; kişinin belirtilerini, daha önce geçirdiği hastalıkları ve kullandığı ilaçları da ayrıntılı olarak gözden geçirir. Gereksinime göre EKG, Holter veya daha uzun süreli ritim kaydı, ekokardiyografi, kan testleri ve ek görüntülemeler istenebilir.
[lh_terim baslik=”EKG, Holter ve Ekokardiyografi” aciklama=”Elektrokardiyografi (EKG): Kalbin o andaki elektriksel etkinliğini kaydeder. Holter: Göğse yerleştirilen küçük elektrotlar aracılığıyla kalp ritmini kişi günlük yaşamına devam ederken kesintisiz kaydeden taşınabilir bir cihazdır. Ekokardiyografi: Ses dalgalarıyla kalbin yapısını ve çalışmasını görüntüler.”]
Kullanılan tüm ilaçlar, vitaminler ve bitkisel ürünler sağlık ekibine bildirilmelidir. Özellikle ritim düzenleyici ilaçlar ile kanın pıhtılaşmasını etkileyen ilaçlar için herkese uygulanabilecek tek bir bırakma veya devam etme kuralı yoktur. Bu ilaçlar yalnızca işlemi planlayan ekibin verdiği talimata göre kullanılmalı; doz atlama, kesme veya yeniden başlama kararı sağlık ekibinin bilgisi dışında alınmamalıdır.
Planlanan uygulamaya göre sağlık ekibi, işlemden önce ne kadar süre aç kalınacağı, hastaneye ne zaman gelinmesi gerektiği ve işlem sonrasında refakatçiye ihtiyaç olup olmayacağı konusunda kişiyi bilgilendirir.
İşlemin süresi sabit değildir. Ritim bozukluğunun türü, kaynağının yeri, haritalamanın kapsamı ve aynı seansta uygulanan tedavi işlemin ne kadar süreceğini etkiler.
Radyofrekans ablasyon ve kriyoablasyon, hedeflenen kalp dokusundaki anormal elektriksel iletimi etkisizleştirmek için kullanılan iki farklı enerji yöntemidir. Radyofrekans ablasyonda kontrollü ısı, kriyoablasyonda ise kontrollü soğutma kullanılır.
Bir yöntemin tüm ritim bozukluklarında diğerinden daha iyi olduğu söylenemez. Enerji seçimi; ritim bozukluğunun türüne, hedef alanın kalpteki yerine, normal iletim sistemine yakınlığına ve işlemi gerçekleştiren ekibin değerlendirmesine göre yapılır.
İşlemden sonra kalp ritmi ve damar giriş bölgesi izlenir. Kanama riskini azaltmak için bir süre yatakta dinlenmek gerekebilir. Aynı gün taburculuk veya hastanede takip kararı; uygulanan işlemin kapsamına, kullanılan anesteziye, kalp ritmine ve genel sağlık durumuna göre verilir.
İlk günlerde damar giriş yerinde hafif ağrı, hassasiyet veya morarma görülebilir. Giriş bölgesinin bakımı, duş, araç kullanma, işe dönüş, egzersiz ve ağırlık kaldırma konusunda sağlık ekibinin kişiye özel önerileri izlenmelidir.
Ablasyondan sonraki erken dönemde çarpıntı veya düzensiz atım hissedilmesi her zaman işlemin başarısız olduğu anlamına gelmez. Kalbin iyileşme sürecinde geçici ritim değişiklikleri görülebilir. Bununla birlikte çarpıntıların sürmesi, sıklaşması veya başka belirtilerin eşlik etmesi durumunda ritim kaydı ve hekim değerlendirmesi gerekebilir.
Kateter ablasyonu açık kalp ameliyatı değildir; ancak kalbe damar yoluyla ulaşılan girişimsel bir işlemdir ve risksiz değildir. Riskin düzeyi ritim bozukluğuna, hedeflenen bölgeye, kullanılan yönteme ve kişinin eşlik eden hastalıklarına göre değişir.
Olası riskler arasında damar giriş yerinde kanama veya morarma, damar yaralanması, enfeksiyon, kalp duvarında hasar ve kalp çevresinde sıvı birikmesi, pıhtı oluşumu ve inme, normal iletim sisteminin etkilenmesi nedeniyle kalp pili gereksinimi, yeni bir ritim bozukluğu, anestezi veya ilaçlara bağlı sorunlar bulunabilir. Ciddi komplikasyonlar ve ölüm çok seyrek görülse de olasılık tamamen sıfır değildir. Belirli ritim bozukluklarına ve kalpte işlem yapılan bölgeye özgü ek riskler, işlem öncesinde hekim tarafından ayrıca açıklanır.
Evet, ritim bozukluğu ablasyondan sonra tekrarlayabilir. Tekrar olasılığı; tedavi edilen ritim bozukluğunun türüne, kalpteki yerine, kalpte yapısal bir sorun veya daha önce oluşmuş hasarlı doku bulunup bulunmadığına ve daha önce ablasyon uygulanıp uygulanmadığına göre değişir.
Bazı kişilerde tek işlem yeterli olurken bazı kişilerde ilaç tedavisinin sürdürülmesi veya yeniden ablasyon değerlendirmesi gerekebilir. Bu nedenle bütün ritim bozuklukları için geçerli tek bir başarı oranı vermek doğru değildir. Beklenen yarar ve tekrar işlem olasılığı, kişiye özgü incelemelerin ardından elektrofizyoloji ekibiyle görüşülmelidir.
İşlem sonrasında aşağıdaki durumlardan biri gelişirse gecikmeden tıbbi yardım alınmalıdır:
Acil belirtiler dışında kalan ancak devam eden veya kişiyi endişelendiren belirtilerde, işlemin yapıldığı hastaneyle ya da işlemi gerçekleştiren sağlık ekibiyle iletişime geçilmelidir.
Lokman Hekim Üniversitesiyle tıp eğitimi ve bilimsel araştırma alanlarında iş birliği yapan Lokman Hekim Akay Hastanesi, 1 Ağustos 2026’dan bu yana üçüncü basamak sağlık hizmet sunucusu statüsündedir. Bu kapsamda hastanenin Kardiyoloji biriminde kalp ritim bozukluklarının değerlendirilmesi için elektrofizyolojik çalışma; tedavisi için ise radyofrekans kateter ablasyonu ve kriyoablasyon uygulanabilmektedir.
Hangi yöntemin uygun olduğu, ritim bozukluğunun türü ve yapılan incelemelerin sonuçlarına göre belirlenir. Bir işlemin Akay Hastanesinde uygulanabiliyor olması, her hasta için gerekli veya uygun olduğu ya da SGK tarafından her durumda karşılanacağı anlamına gelmez.
Kalp ritim bozuklukları ve ablasyon hakkında ayrıntılı bilgi almak veya randevu oluşturmak için sayfadaki formu doldurarak sizi aramamızı isteyebilir ya da 444 99 11 numaralı çağrı merkezimizi arayabilirsiniz.
Kalp ritim bozukluklarında kateter ablasyonu riskli midir?
Kateter ablasyonu risksiz değildir; damar giriş yerinde kanama veya morarmadan daha ciddi komplikasyonlara kadar değişen riskler taşıyabilir. Ciddi komplikasyonlar seyrek görülür ve kişiye özgü riskler işlem öncesinde hekim tarafından açıklanır.
Kateter ablasyonu sırasında hasta uyutulur mu?
Her zaman değil. İşleme göre lokal anesteziye sakinleştirici ilaçlar eşlik edebilir veya daha derin sedasyon ya da genel anestezi kullanılabilir.
Kateter ablasyonu sonrası çarpıntı olması işlemin başarısız olduğu anlamına gelir mi?
Hayır. Erken dönemde hissedilen her çarpıntı başarısızlık anlamına gelmez; ancak sıklaşan, uzun süren veya başka belirtilerin eşlik ettiği çarpıntılar sağlık ekibine bildirilmelidir.
Kateter ablasyonundan sonra ilaç kullanmaya devam edilir mi?
Bazı kişilerde ilaç tedavisi işlemden sonra da sürer. Ritim düzenleyici veya kanın pıhtılaşmasını etkileyen ilaçlar yalnız hekimin verdiği plana göre kullanılmalı ve kişinin kendi kararıyla bırakılmamalıdır.
Kateter ablasyonu kesin çözüm sağlar mı?
Hayır. Sonuç, tedavi edilen ritim bozukluğunun türüne göre değişir; bazı kişilerde ilaç tedavisinin sürdürülmesi veya yeniden ablasyon gerekebilir.
