Uyku Bozuklukları Tedavisi

Uyku bozuklukları, uykuya dalmada ve sürdürmede zorlanma şeklinde başlayarak; uykuda yürüme, kabuslar görme, uyku terörü vs. rahatsızlıklar gibi çok geniş bir yelpazeyi kapsar. Uyku, hayatımızın yaklaşık üçte birini kaplıyor ve uyku sırasında çevre ile iletişimimiz kesiliyor. Fakat bu durum günlük yaşamımızın bir süreliğine kesintiye uğraması veya boşa geçen bir zaman gibi algılanmamalıdır. Düzenli uykunun beden ve ruh sağlığı üzerinde önemi çok büyüktür.
Uyku Bozuklukları
Yapılan çok sayıda araştırma sonucunda, 18-64 yaş arası insanların ortalama gece uykusunun 7-9 saat arası olması ideal olarak kabul edilmektedir. Nadiren, 5 saatin altı ve 10 saatin üzeri uyku ile yetinen insanlar da vardır.
Uzun süreli normalden az uyku düzeni, ileri zamanlarda yaşam kalitesinin azalmasına, depresyon, anksiyete bozukluğu, kalp hastalıkları, obezite ve bağışıklık sisteminin zayıflamasına neden oluyor. Bundan ziyade, uyku bozuklukları, trafik kazalarına ve mesleki kazalara da neden olmakla çok önemli bir halk sağlığı sorununa evrilmiştir.
Peki, Ne Zaman Yardım Aramalıyım?
Eğer uykunuz 4 haftadan daha uzun süredir bozuksa ve bu sizin günlük işlevlerinizi bozuyorsa, bu artık doktora başvurma sebebinizdir.
Uyku Hijyeni ve Uyku Bozuklukları
Uyku bozukluklarına çoğu zaman uyku hijyeni hakkında bilgi yetersizliği, ya da uyku hijyenine uyulmaması neden oluyor.
Uyku bozukluğuna bağlı herhangi bir tedavi yöntemi seçilse bile, uyku hijyeni her hastanın uygulaması gereken bir yöntemdir.
Uyku Hijyeni Tam Olarak Nedir?
Özetle; uykuyu olumlu etkileyebilecek yaşam stili ve çevresel faktörlerin birlikteliği uyku hijyenini oluşturur.
- Yatak odasının havası çok sıcak, ya da çok soğuk olmamalı, genellikle karanlık ve hafif serin olmalıdır.
- Her gün aynı saatte yatıp aynı saatte kalkmaya özen gösterilmelidir. (hafta sonu ve tatil günlerinde bile bu saatler çok değiştirilmemelidir)
- Yatak odası, yalnız uyku ve cinsel ihtiyaçların giderilmesi için kullanılmalıdır. (dinlenmek veya çalışmak için yatak odanızı kullanmayın)
- Uykudan 2 saat önce çay, kahve türü içeceklerden, sigara ve alkolden uzak durulmalıdır.
- Uykudan en az 2 saat önce tablet, televizyon, bilgisayar, telefon gibi parlak ışık gelen cihazlardan uzak durulmalıdır.
- Gün içinde kısa süreli uykulardan kaçının, zor durumda kalıyorsanız 15:00'e kadar 30 dakikalık şekerlemelerle kısıtlayın.
- Uykudan önce hafif tempoda yürüyüş, az parlak ışıkta kitap okuma, ılık duş alınabilir.
- Uykunuz gelmediğinde, 20 dakikadan fazla yatakta zaman geçirmemeniz, az hareket gerektiren aktivitelerle uğraşmanız önerilmektedir.
- Ve en önemlisi; saatinize bakmayın, saatinizi onu göremeyecek şekilde ayarlayın.
Bugün de Uyuyamazsam!
Aşağıda bahsedeceğim rahatsızlıktan şikayetçi olanların en çok düşündüğü ve dile getirdiği kelime… “Bugün de uyuyamazsam!”
“Psikofizyolojik” veya “Akut İnsomnia” uyku bozukluğu tanıları içinde en sık rastladıklarımızdandır. Adından da anlaşılacağı gibi bu şikayetin temel özelliği danışan tarafından tanımlanabilen ya da hiç tanımlayamadığı bir stresle tetiklenmesidir.
Şikayetler genelde birkaç günle birkaç hafta arasında sürer, stres faktörünün ortadan kalkması veya kişinin strese uyum sağlaması ile yakınmalar azalır ve kaybolur.
“Psikofizyolojik” veya “Akut İnsomnia” Temel özellikleri
- Artmış uyarılmışlık
- Uykuyu engelleyen öğrenilmiş düşünceler
Bu kişiler genelde normal hayatlarında da anksiyeteli ve gergin bireylerdir.
Bu süreçte çoğu zaman uykusuzluğuna ve bunun yaşamını nasıl etkilediğine odaklanır. Uykusuzluk, uyuyamamaya bağlı yoğun endişeler, stres faktöründen daha da fazla yakınmaların artmasına neden olmaktadır. Ve maalesef, kısır döngü ile uykuya bağlı şikayetler de giderek artmaktadır.
Uyku Bozuklukları Tedavisi
- Mutlaka altta yatan nedenlerin araştırılması ve ortadan kaldırılması.
- Uyku ve uykuya geçiş konusunda kişinin eğitilmesi.
- Uykuya geçişi ve devamı sağlayan, sirkadyen ritim üzerinde oynayan mekanizmaların anlatılması ve kullanılması.
- Uykusuzluktan kaynaklanan kaygının ele alınması.
- Gerekli durumlarda kısa süreli ilaç tedavisinin başlatılması gerekmektedir.
Web sitesi içeriklerimiz Yayın Danışma Kurulu tarafından onaylanarak yayınlanmaktadır. Bu makale genel bilgilendirme amacı taşır ve tıbbi tavsiye yerine geçmez. Herhangi bir sağlık sorununda, uzman bir sağlık profesyoneline danışmanız önerilir.
İlgili Tıbbi Birim Hekimleri
İlginizi Çekebilecek Diğer Yazılar

Uykusuzluk (İnsomnia) Nedir? Uykusuzluk Ne Zaman Hastalık Sayılır?
Uykusuzluk (insomnia), kişinin yeterli uyuma fırsatı olmasına rağmen uykuya dalamaması, uykuyu sürdürememesi veya dinlendirici uyuyamaması durumudur. Uzun sürdüğünde yalnızca bir şikâyet değil, yaşam kalitesini etkileyen klinik…

MR (Manyetik Rezonans) Korkusu: Neden Olur, Nasıl Yenilir?
MR (Manyetik Rezonans Görüntüleme), modern tıbbın en gelişmiş tanı yöntemlerinden biridir. Vücudun detaylı iç yapısını yüksek çözünürlükte görüntüleme imkânı sunar. Ancak bazı bireyler için MR…

Anoreksiya Nervoza
Anoreksiya nervoza, hayati tehlikeye sahip bir yeme bozukluğu olarak tanımlanmaktadır. “Ya kilo alırsam, alırsam da geri veremezsem…” endişesi, "Hayatımın sonuna kadar istediğimi yiyemeyecek miyim?" korkusu, yenilen…

Anksiyete Nedir?
Anksiyete, mevcut durumla orantısız korku ve endişeye neden olabilen ruh sağlığı sorunudur. Bu duygulara ek olarak fiziksel gerginlik eşlik eder. Anksiyete (kaygı bozukluğu) yaşaya duyarken bireyin kendini…

TMS (Transkraniyal Manyetik Stimülasyon) Tedavisi Nedir?
TMS (Transkraniyal Manyetik Stimülasyon), beynin belirli bölgelerini manyetik uyarılar aracılığıyla uyarmayı amaçlayan, cerrahi işlem gerektirmeyen (non-invaziv) bir uygulamadır. Psikiyatri alanında destekleyici tedavi yöntemlerinden biri olarak…

Yaz Depresyonu Nedir? Belirtileri Nelerdir?
Yaz mevsimi genellikle tatil, güneş, deniz ve enerjiyle özdeşleştirilir. Ancak herkes için bu tablo geçerli olmayabilir. Bazı bireyler için yaz ayları, neşeden çok halsizlik, huzursuzluk…

İnternetten Bulaşan Hastalık “Siberkondria” siberkondri
Siberkondria veya siberkondri, hastalık arama hastalığı olarak da tanımlanan modern bir sağlık sorunudur. Herhangi bir kaygı belirtisi olmayan birinin bile internette sağlık bilgileri arayışı sağlık anksiyetesinin…

Anoreksiya Nedir?
Anoreksiya Nedir? Neden Olur? Belirtileri, Etkileri ve Tedavisi Anoreksiya nervoza, genellikle gençlerde görülen ciddi bir yeme bozukluğudur. Kişinin kendi beden algısında bozulma yaşaması ve aşırı…