25 Haftalık Gebelik: Bebeğin Gelişimi ve Anne Adayındaki Değişimler

25 Haftalık Gebelik Kaç Aylık?

25 haftalık gebelik, altıncı ayın son haftalarına girmiş bir gebeliktir ve iki hafta sonra gebeliğin yedinci ayı başlar. Gebelik süresi son adetin ilk gününden itibaren sayılır. Bu tarih döllenmeden yaklaşık iki hafta önceye denk geldiğinden, 25. haftadaki bebeğin döllenmeden itibaren hesaplanan yaşı yaklaşık 23 haftadır.

Gebeliğin 40 haftası, trimester adı verilen üç aylık üç döneme ayrılır. 25. hafta ikinci trimesterin son üç haftasından biridir ve tahmini doğum tarihine yaklaşık 15 hafta vardır. Gebelik haftanızı ve tahmini doğum tarihinizi, son adet tarihinizden yola çıkarak gebelik hesaplama aracımızla öğrenebilirsiniz.

25. Haftada Bebeğin Gelişimi

25. haftada bebeğin büyümesi hızlanır ve vücudu daha dolgun bir görünüm kazanmaya başlar. Duyuların gelişmesiyle bebek, rahmin dışından gelen seslere de tepki verir.

25 haftalık bebekte şu gelişmeler dikkat çeker:

• Deri altında yağ biriktikçe deri daha az kırışık görünür.
• Bebek tanıdık seslere, özellikle anne adayının sesine hareketle karşılık verir. Ani ve yüksek bir ses onu irkiltip tekme atmasına yol açabilir.
• Uykusunun büyük bölümünü, gözlerin kapalı göz kapaklarının altında hızla hareket ettiği uyku evresinde geçirir.
• Bebek amniyon sıvısına idrar yapar ve onu çevreleyen sıvının büyük bölümü artık bu idrardan oluşur.
• Göz kapakları hâlâ kapalıdır ve önümüzdeki birkaç hafta içinde ilk kez açılır.

Bebeği çevreleyen amniyon sıvısı onu dış darbelere karşı korur ve sıcaklığının sabit kalmasına yardımcı olur. Bebek bu sıvıyı yutarak sindirim sistemini, nefes alır gibi göğsünü hareket ettirerek de akciğerlerini doğum sonrasına hazırlar.

25 Haftalık Bebeğin Boyu ve Kilosu

25. haftada bebek yaklaşık 35 cm boyunda ve ortalama 660 gram ağırlığındadır. Bu değerler başın tepesinden topuğa kadar ölçülen ortalama boyu ve ultrasonla tahmin edilen ortalama ağırlığı gösterir. Bebek bu haftadan sonra daha hızlı kilo alır ve yaklaşık üç hafta içinde 1 kilograma ulaşır. Sağlıklı bebeklerin ağırlıkları arasında da farklar bulunduğu için hekim tek bir ölçümden çok, bebeğin büyümesinin haftalar içindeki seyrine bakar.

25 Haftalık Ultrason Görüntüsü

25 haftalık ultrason görüntüsünde bebeğin burnu, dudakları ve elleri belirgin biçimde seçilir. Bebek muayene sırasında ağzını açıp kaparken, yutkunurken ya da ellerini yüzüne götürürken izlenebilir. Üç ve dört boyutlu ultrason, yüz hatlarını daha gerçekçi gösterir. Bu görüntülerin netliği bebeğin duruşuna, amniyon sıvısının miktarına ve plasentanın yerine göre değişir.

Gebelik takibinde esas alınan, iki boyutlu ultrasonda yapılan ölçümlerdir. Hekim bebeğin baş çevresini, karın çevresini ve uyluk kemiği uzunluğunu ölçerek büyümesini değerlendirir, amniyon sıvısının miktarına ve plasentanın konumuna da bakar. Bu ölçümler bebeğin gebelik haftasına uygun büyüyüp büyümediğini gösterir ve sonraki kontrollerde karşılaştırma yapılmasını sağlar.

25 Haftalık Gebelikte Annedeki Değişiklikler

25. haftada büyüyen rahim mideyi ve bağırsakları yukarı doğru iter, gebelik hormonları da sindirimi yavaşlatır. Bu yüzden 25 haftalık gebelikte anne adaylarında sindirimle ilgili şu şikâyetler öne çıkar:

• Yemeklerden sonra göğüste yanma ve ağza ekşi tat gelmesi
• Sık geğirme, gaz ve şişkinlik
• Az yemekle çabuk doyma hissi
• Kabızlık ve hemoroid

Mide yanması, mide ile yemek borusu arasındaki kasın gebelik hormonlarının etkisiyle gevşemesinden ve mide asidinin yukarı kaçmasından kaynaklanır. Bu şikâyet gebeliğin ilerleyen haftalarında artabilir ve doğumdan sonra kendiliğinden geçer.

Sindirim şikâyetlerinin yanında ayaklarda ve ayak bileklerinde hafif şişlik de bu haftalarda sık görülür. Gebelikte vücut her zamankinden fazla su tutar ve bu sıvı gün boyunca bacaklarda toplanır. Bu nedenle şişlik akşam saatlerinde, sıcak havalarda ve uzun süre ayakta kalındığında artar, dinlenip bacakları yükseltmekle azalır. Yüzde, ellerde ya da göz kapaklarında birden ortaya çıkan şişlik ise bu olağan sıvı birikiminden farklıdır ve tansiyonun ölçülmesini gerektirir.

25. Haftada Yapılan Kontroller ve Testler

25. hafta, Sağlık Bakanlığının programında üçüncü kontrolün ve şeker yükleme testinin yapıldığı 24–28. haftalık dönemin içindedir ve test henüz yapılmadıysa bu haftalarda planlanır. Programda gebelik şekeri açısından risk taşımayan anne adaylarına 50 gramlık tarama testi, risk taşıyanlara ise 75 gramlık tanı testi önerilir ve iki testin hazırlığı birbirinden farklıdır.

50 gramlık tarama testinde anne adayı şekerli bir sıvı içer ve bir saat sonra kan şekeri ölçülür. Sonuç yüksek çıkarsa hekim daha uzun süren bir tanı testi ister. 75 gramlık testte ise sabah 8–10 saatlik açlığın ardından kan alınır, şekerli sıvı içildikten sonra da kan şekeri iki saat boyunca belirli aralıklarla yeniden ölçülür. Test süresince oturarak dinlenmek, sonucun doğru çıkmasına yardımcı olur. Hangi testin yapılacağına ve öncesinde nasıl hazırlanılacağına hekim karar verir. Testin gebelikteki diğer taramalar arasındaki yerini gebelikte tarama testleri yazımızda bulabilirsiniz.

Üçüncü kontrolde tansiyon, kilo, idrar tahlili ve tam kan sayımı da takip edilir. Tansiyonun düzenli ölçülmesi, ilk aşamada çoğu zaman belirti vermeyen ve gebelikte yüksek tansiyonla seyreden preeklampsinin erken fark edilmesini sağlar. Bu kontrolden sonraki rutin kontrol 36–38. haftalar arasında yapılır, hekim ise arada gerekli gördüğü sıklıkta ek kontroller planlar.

25 Haftalık Gebelikte Dikkat Edilmesi Gerekenler

25. haftada mide yanması ve şişkinlik, günlük hayatı en çok etkileyen şikâyetlerin başında gelir. Gebelikte mide yanmasını hafifletmek için şu önlemler yararlıdır:

• Üç büyük öğün yerine az ve sık yemek
• Yağlı, baharatlı ve ağır yemekleri sınırlamak
• Yemek sırasında ve sonrasında dik oturmak, yatmadan önceki üç saat içinde yemek yememek
• Çay, kahve ve enerji içecekleri gibi kafeinli içecekleri azaltmak
• Yatarken baş ve omuzları bir yastıkla biraz yükseltmek

Bu önlemler yetmediğinde hekim, gebelikte kullanımı uygun olan mide ilaçlarından birini önerir. Mide asidini nötralize eden bu ilaçlar demir ve folik asidin emilimini azalttığı için takviyelerle en az iki saat arayla alınmalıdır. Kabızlığı önlemek için bol su içmek, tam tahıllı ürünlere ve sebze ile meyveye öğünlerde yer vermek yararlıdır. Gebelikte dengeli beslenmeye ilişkin önerileri gebelikte beslenme yazımızda bulabilirsiniz.

Ayaklardaki şişliği azaltmak için uzun süre ayakta kalmamak, rahat ayakkabılar giymek ve gün içinde birkaç kez ayakları yükseltip dinlenmek önerilir. Otururken ayak bileklerini yukarı aşağı esnetmek ve daireler çizerek çevirmek de kan dolaşımını rahatlatır, baldırlardaki krampları azaltır.

25 Haftalık Gebelikte Hangi Durumlarda Hekime Başvurulmalı?

Mide yanması, akşamları artan ayak bileği şişliği ve bel ağrısı 25. haftada sık görülen şikâyetlerdir. Bazı belirtiler ise tansiyonun yükseldiğine, erken doğum eyleminin başladığına ya da bebeğin hemen değerlendirilmesi gerektiğine işaret edebilir.

Aynı gün hekime başvurulması gereken durumlar

Aşağıdaki durumlarda aynı gün kadın hastalıkları ve doğum uzmanına başvurulmalıdır:

• Yüzde, ellerde ya da göz kapaklarında kısa sürede gelişen şişlik
• Lekelenme ya da az miktarda kanama
• Vajinal akıntının belirgin biçimde artması ya da sulu veya kanlı bir hâl alması
• Alışılmışın dışında, sürekli ve künt bir bel ağrısı ya da kasıkta baskı hissi
• İdrar yaparken yanma ya da 38 °C ve üzerinde ateş

Acil servise başvurulması gereken durumlar

Aşağıdaki belirtilerde vakit kaybetmeden acil servise başvurulmalı veya 112 Acil Çağrı Merkezi aranmalıdır:

• Ağrı kesiciyle geçmeyen şiddetli baş ağrısı, bulanık görme ya da gözün önünde ışık çakmaları
• Kaburgaların altında ağrı ya da mide ilacına rağmen geçmeyen yanma hissi, özellikle bulantı ve kusmayla birlikte
• Düzenli hâle gelen ve giderek sıklaşan kasılmalar
• Vajinadan sıvı gelmesi
• Yoğun kanama
• Bebeğin hareketlerinin belirgin biçimde azalması ya da alışılmış düzeninin değişmesi

Baş ağrısı, görme bozukluğu, kaburga altında ağrı ve yüzde şişlik, preeklampsinin habercisi olabilen belirtilerdir. Önceki gebeliğinde tansiyon yüksekliği yaşamış, kronik böbrek hastalığı, diyabeti ya da yüksek tansiyonu olan anne adayları preeklampsi açısından daha yakından izlenir. Riskli gebeliklerin nasıl izlendiğini perinatoloji ve riskli gebelik yazımızda bulabilirsiniz.